Ondernemen is topsport. Zó blijven jij en je bedrijf gezond

Als ondernemer kun je geen dag gemist worden. Zo voelt het in elk geval. Dus blijf je hooguit een of twee dagen thuis bij een fikse verkoudheid of griep. Maar ben je echt zo onmisbaar? En als dat zo is, wat doe je dan om je bedrijf gezond te houden als je lang uitvalt? Arbeidsdeskundige Mattie Vaes geeft antwoorden op de meestgestelde vragen over het voorkomen van arbeidsongeschiktheid.

Zijn ondernemers echt minder vaak ziek?

‘Dat is moeilijk te zeggen. Feit is wel dat ondernemers, minder snel en minder lang thuis blijven bij lichte aandoeningen. Of ze daar goed aan doen is een tweede. Als vervolgens je hele personeel thuis met koorts in bed ligt, ben je waarschijnlijk verder van huis. Een ondernemer die een keer ziek wordt, kan beter gewoon de tijd en behandeling nemen om goed te herstellen. Met telefoon en laptop kan je tegenwoordig heel veel vanuit huis regelen door afspraken te maken met je personeel of samen te werken met ingehuurde vakmensen. Ondernemers hebben natuurlijk net zoveel kans als ieder ander op een ongeval of ziekte. In sommige opzichten zelfs meer kans.’

Ondernemers meer kans om ziek te worden? Leg uit

‘Een ondernemer is vaak iemand die voor zichzelf is begonnen uit passie voor zijn vak. En omdat hij of zij dacht het beter te kunnen dan de baas. Dat kan lang goed gaan. Maar als het bedrijf groeit komen er zaken aan de orde, waarvoor de ondernemer niet geleerd heeft. Denk aan personeelszaken, financiën, verkoop en administratie. De vakman of -vrouw moet gaan managen en soms is dat teveel gevraagd. Als het bedrijf en de ondernemer daaronder gaan lijden omdat ze de controle verliezen, ontstaan spanningsklachten. Juist omdat harde werkers doorgaans nog harder gaan werken als het tegenzit.’

Zit niet in elke vakman- of vrouw een ondernemer?

‘Wie voor zichzelf begint, moet zich goed realiseren dat je niet meer 100% met je eigen vak bezig kunt zijn. Er komt van alles bij. Dat moet je leuk vinden en aankunnen. Of uitbesteden. Ik zie het ook wel eens misgaan bij familiebedrijven. Een zoon neemt de zaak over waarvoor zijn vader zijn hele leven hard heeft gewerkt. Dus kan de zoon het niet over zijn hart verkrijgen om te zeggen dat hij liever timmerman, kunstschilder of wat dan ook wil zijn. Dat kan een tijd goed gaan maar niet eeuwig. Je komt jezelf tegen. Werk doen waar niet je hart ligt, kost dubbel zoveel energie.’

Wat adviseer je jonge ondernemers?

‘Ondernemers laten zich op dit vlak niet zo snel adviseren. Zo lang het goed gaat, kunnen ze zich niet voorstellen dat het ook anders kan. Maar voor degenen die willen luisteren, zou ik zeggen: bespreek je problemen, durf hulp te vragen, varieer je werkzaamheden en neem regelmatig pauze. Investeer ook in een sociaal leven buiten het werk. Dan houd je het echt langer vol en ontstaat er ruimte in je hoofd om te blijven nadenken.

Onderschat niet wat fysieke belasting met je lichaam doet. Als je jong en fit bent, denk je alles aan te kunnen. Helaas is slijtage aan het bewegingsapparaat niet terug te draaien. Dus zorg voor een gezonde levensstijl en gebruik alle hulpmiddelen die je medewerkers ook (moeten) gebruiken. Ondernemen is niets anders dan topsport bedrijven!’

Iedereen dus een arbeidsongeschiktheidsverzekering?

‘Nee hoor, niet altijd en niet altijd in dezelfde omvang. Het gaat er immers om welk risico je zelf wilt en kunt dragen. Ik vraag ondernemers altijd wat er gebeurt als ze een tijd niet kunnen werken. De gevolgen kunnen heel verschillend zijn. Bij de een betekent ziekte direct een bedreiging van de continuïteit. Een veehouder die zijn koeien niet meer kan melken, heeft onmiddellijk hulp nodig. En dat kost geld.

Andere ondernemers kunnen het wellicht langer uitzingen omdat ze met veel personeel werken bijvoorbeeld. Die kunnen eventueel kiezen voor een verzekering met een wachttijd van een paar maanden. Dat scheelt aanzienlijk in de premie. Nu we het toch over de premie hebben, die heb je ook voor een deel zelf in de hand. Je kunt namelijk ook variëren met de hoogte van het verzekerd bedrag. Bovendien is de premie fiscaal aftrekbaar. Het is dus een wijdverbreid misverstand dat een arbeidsongeschiktheidsverzekering voor kleine ondernemers onbetaalbaar is.’

Nog een laatste tip?

‘Jazeker. Ik zie veel ondernemers met spanningsklachten die het gevolg zijn van een conflict met een vennoot of partner in een maatschap. Goede communicatie, blijven praten kan dit voorkomen. Loopt de spanning toch op, roep dan tijdig de hulp in van een professionele mediator. De boel laten escaleren levert alleen verliezers op. En daarvoor ben je geen ondernemer geworden.’