‘Minder werken: welke gevolgen heeft dit voor mijn salaris?’

HR-afdelingen worden dagelijks overspoeld met vragen van medewerkers. Hoe kun je daar een helder antwoord op geven? Elke week helpt een deskundige op Even Centraal Werkgevers je met het antwoord op een veel gestelde – of juist zeldzame – vraag. Deze week:

‘Ik wil minder uren gaan werken. Wat betekent dit voor mijn salaris of mijn recht op uitkering?’

Marjo Blokker is zelfstandig personeelsadviseur. Haar bedrijf heet eMBee-Advies en helpt MKB-bedrijven bij P&O vraagstukken. Van in dienst tot uit dienst en alles wat daar tussen zit. Ze beantwoordt regelmatig vragen van medewerkers en weet hoe je deze in de praktijk oplost.

Wat zijn de consequenties van minder uren werken?

‘Volgens de wet heeft een medewerker het recht om minder te gaan werken. Mits hij 1 jaar in dienst is. Het ligt er natuurlijk aan wat de reden is voor het afbouwen van uren. Is het structureel of is er sprake van een tijdelijke behoefte, omdat jouw medewerker bijvoorbeeld voor zijn ouders wil zorgen? Wijs hem dan op de mogelijkheden van zorgverlof. Er kan ook sprake zijn van schrijnende gevallen: een medewerker moet door ziekte noodgedwongen minder uren gaan werken. Als hij dan toch in de ziektewet of WIA belandt, krijgt hij op basis van die uren een uitkering. Of stel dat het bedrijf ineens failliet gaat, dan krijgt de medewerker een uitkering voor de uren die hij op dat moment werkte. Dat kan dan vies tegenvallen.’

Wat betekent het voor het salaris bij minder uren werken?

‘Soms schrikken mensen van het bruto-nettoverschil. Door de verschillende franchisen (het premievrije deel van het salaris) bij bijvoorbeeld pensioen, pakt het verschil soms anders uit. Zo rekent ieder pensioenfonds weer met een andere franchise en dat maakt een berekening niet eenvoudig. Maar ook belasting en cao hebben invloed op het bruto-nettoverschil. Adviseer je medewerker daarom altijd om een proefberekening te laten maken door de salarisadministratie. Inclusief vakantiegeld, want dat gaat ook omlaag als iemand minder gaat werken.’

Wat zijn de gevolgen voor het pensioen?

‘Oudere medewerkers willen soms minder uren gaan werken, maar dat heeft gevolgen voor het salaris én het pensioen. Ik adviseer altijd om dit goed na te vragen bij het pensioenfonds. Vraag ook een pensioenadviseur om advies. Vaak is dat via het pensioenfonds gratis. Stel dat die oudere medewerker veel verlofdagen heeft, laat hem dan elke week uren opnemen. Dan kan hij een half jaar of zelfs langer zonder gevolgen voor zijn salaris minder uren gaan werken.’

Mijn medewerker wil minder gaan werken omdat hij naast zijn werk een eigen bedrijf wil starten. Moet ik dat ook toestaan?

‘Als het werk er niet onder lijdt… Het hangt wel van het type werk af. Zo is bijvoorbeeld in de cao voor kappers vastgelegd dat je als medewerker geen regelrecht concurrerend werk mag doen naast je baan.’ Vaak zijn er in de cao of zelfs in de arbeidsovereenkomst of het personeelshandboek bepalingen opgenomen dat een medewerker niet zomaar (on)betaalde nevenactiviteiten mag gaan doen. Of hier toestemming voor moet vragen. Je loopt als werkgever tenslotte risico’s als iemand bijklust. Iemand kan een ongeluk krijgen, arbeidsongeschikt raken of zijn werk kan gaan lijden vanwege het vele werk voor zijn eigen bedrijf.’

Komt het vaak voor dat mensen naast hun baan een eigen bedrijf beginnen?

‘Ja, en er is weinig aan te doen als het iets totaal anders is. Je mag namelijk geen concurrentiebeding meer opnemen in een contract. Dat heeft de rechter verboden. Alleen als jij kunt aantonen én exact hebt beschreven wat de concurrentie is, is het in sommige gevallen wel rechtsgeldig. Maar bij een algemeen concurrentiebeding veegt de rechter het zo van tafel. Wat wel kan is een relatiebeding. Daar gaat het om de inhoud. Een voorbeeld: bij het bouwbedrijf X staat bij het relatiebeding dat je als medewerker niet zelfstandig bij een klant van X mag gaan werken.’